Wielkanoc i powitanie wiosny na świecie

Na całym świecie koniec zimy i powitanie wiosny są szczególnie świętowane. Jest to początek wegetacji roślin i budzenie się z zimowego snu.

Jak wygląda powitanie wiosny w Polsce, to doskonale wiemy: Marzanna, gaiczek, Wielkanoc. A jak się go świętuje na świecie?

Dzielące te kraje odległości w tysiącach kilometrów spowodowały kulturową odmienność, ale nie mają żadnego znaczenia wobec radości z budzenia się przyrody do życia po zimie. Dlatego warto poznać, jak witają wiosnę tam, gdzie nas jeszcze nie było.

Ponieważ trudno jest wybrać, w jakiej kolejności je pokazać, przyjmijmy zasady alfabetyczne.

Anglia – Gloucester

Każdego roku, podczas drugiego świątecznego weekendu, Gloucester cheese-rolling odbywa się na Cooper’s Hill. To niewinnie brzmiące święto jest tak naprawdę znacznie bardziej niebezpieczne niż nazwa wskazuje. Kawał sera jest zrzucany z (bardzo) stromego wzgórza i sekundę później, biorący udział w konkursie rzucają się za nim biegiem. Pierwszy, kto przekroczy linię mety – wygrywa. Siniaki, krwiaki na kolanach są często widziane, ale 200-letnia tradycja jest z dumą obchodzona przez miejscowych i przyciąga zarówno starych jak i nowych uczestników każdego roku.

Australia

W Australii Wielkanoc przypada na jesieni. Nie bądźcie zdziwieni, że w Australii w okresie Wielkanocy jeden ze znanych symboli będzie wyglądać nieco inaczej… Nie ma zajączka, jest bilby. Wielkouch króliczy, zwany bilby to torbacz z nieproporcjonalnie dużymi uszami, wyglądem przypomina krzyżówkę królika i myszy. Australijczycy polubili rodzime zwierzę i tak próbuje się zastąpić europejskiego zajączka.

Australijczycy życzą sobie Happy Easter,  a wręczanie  prezentów jest rzadkością. Dla dzieci urządza się zabawę w formie poszukiwania ukrytych jaj wielkanocnych w ogrodach czy parkach. Polska społeczność aktywnie uczestniczy w ceremoniach i przyrządza świąteczne potrawy. Na ulicach,  to co jest zauważalne i jest sygnałem zbliżających się Świat Wielkanocnych (a raczej długiego weekendu), to ogromna ilość słodyczy wielkanocnych  w sklepach, a przede wszystkim wielkanocnych jaj.

 Zwyczajem wielkanocnym jest też jedzenie słodkich bułeczek udekorowanych symbolem krzyża. Bułeczki te („hot cross buns”) wypieka się razem z suszonymi owocami, a w ostatnich latach – z masą czekoladową. A w Niedzielę Palmową, wierni udają się do kościołów z palemkami. Często są one wykonane z prawdziwych liści palmy. Do ciekawych zwyczajów należy również wykonywanie z palmowych liści krzyży.

Zarówno palemki jak i wykonane z nich krzyże zostają spalone. Popiół jest przechowywany aż do Środy Popielcowej i to właśnie nim posypywane są głowy wiernych na znak pokuty.

Białoruś – powitanie ptaków

Na Białorusi symbolem budzącej się do życia natury są ptaki powracające z ciepłych krajów. Jest on wykorzystywany z myślą o celebracji pierwszego dnia wiosny. Tego dnia Białorusini ozdabiają drzewa wstążkami i kolorowymi, papierowymi ptakami. Pieką również chleby w kształcie ptaków i śpiewają specjalne pieśni przywołujące skrzydlate zwierzęta.

Bośnia

Jajko to uniwersalny symbol nowego życia. Wiąże się również z początkiem wiosny. Wiedzą o tym doskonale mieszkańcy Bośni i Hercegowiny i wykorzystują ten fakt w widowiskowy (i smakowity!) sposób. Każdego roku w tym kraju z okazji pierwszego dnia wiosny odbywa się… Festiwal Jajecznicy – Cimburijada. Jajka są smażone na ogromnych patelniach na miejskich ulicach, a celebracji towarzyszą m.in. zabawy taneczne czy wskakiwanie do rzeki – nawet, jeśli w kraju utrzymuje się jeszcze śnieg! Cimburijada, co tłumaczy się na “Festiwal jajecznicy”, jest obchodzona pierwszego dnia wiosny w bośniackim mieście Zenica. O świcie mieszkańcy gromadzą się na brzegach rzeki Bosna, gdzie zostaje przyrządzona jajecznica. Ludzie dzielą się posiłkiem ze znajomymi, rodzinami, pijąc i słuchając muzyki celebrują pierwszy dzień wiosny.

Bułgaria

Jednym z najstarszych świąt powiązanych z wiosną i obchodzonych w Europie jest bułgarska Martenica. Dzień ten obchodzony jest obchodzony 1 marca. Zgodnie z ludowymi wierzeniami, „marzec” to tak naprawdę imię złośliwej staruszki: babci Marty! Baba Marta to znana w Bułgarii złośliwa staruszka, która za wszelką cenę stara się opóźnić odejście zimy Aby ją „obłaskawić”, Bułgarzy przygotowują biało–czerwone gałganki zwane martenicami.. Są one także wieszane na drzewach, w oknach i wielu innych miejscach.

Dawniej martenice były też wykorzystywane do przepowiadania przyszłości – zwłaszcza przez rolników. Dziś Bułgarzy wysyłają je sobie nawzajem jako życzenie zdrowego i długiego życia.

Chiny

Jajka odgrywają one ważną rolę w celebracji pierwszego dnia wiosny w Chinach. Tu bardzo popularna jest, mająca już ponad 4 000 lat tradycji gra, która polega na próbie pionowego ustawienia jajka na stole. Wierzy się, że dzień, w którym słońce pada bezpośrednio na równik, jest jedynym, kiedy jest to możliwe. Dlatego dekoruje się jajka, a dzieci spędzają cały dzień na podejmowaniu kolejnych prób. Jeśli się tak stanie, to zwiastun szczęścia na cały rok!

Ponadto charakterystycznym symbolem jest znak „chun dao”, który oznacza, że nadeszła wiosna. Wiesza się go przed wejściem do domów, który ma przyciągnąć powodzenie i szczęście.

Hiszpania

Las Fallas to zwyczaj znany przede wszystkim w Walencji – to najbardziej szalone święto roku. Odbywa się od 15 do 19 marca – zarówno z okazji zbliżającej się równonocy wiosennej, jak również z uwagi na Dzień św. Józefa, który jest patronem stolarzy. To celebracja dłuższych dni, które pomagają stolarzom w kontynuacji pracy. Festiwal rozpoczyna się od rozstawienia na terenie miasta ogromnych kukieł, nazywanych ninotami. Są to często postaci znanych osób, przedstawione w zabawnych pozach lub sytuacjach. W tym samym czasie organizuje się pokazy sztucznych ogni i fajerwerków, dlatego też dzień ten nazywany jest czasami dniem ognia. W ostatni dzień święta, budowle są palone, co ma symbolizować oczyszczenie ziemi z zimy.

Holandia

Marcowe przesilenie jest symbolem nowego początku, do którego trzeba się odpowiednio przygotować. Odbywają się z tej okazji chętnie podziwiane festiwale tulipanów, na przykład w Amsterdamie.

Indie

Holi (phalguna), czyli wyjątkowe święto, miłości radości i wiosny, jest obchodzone zaraz po pełni księżyca w marcu. Jest celebrowane przez hinduistów, w Indiach, ale również w Nepalu i innych krajach, gdzie mieszkają wyznawcy tej religii. Festiwal rozpoczyna się przy rozpalonym ognisku, nazywanym Holika. Pierwszym dniem święta jest ognia, podczas którego pali się wielkie ognie, mające symbolizować pokonanie zła i zwycięstwo dobra. Chwila ta jest pełna tańców, śpiewów i muzyki. Jednak najważniejsze i najbardziej spektakularne wydarzenie ma miejsce następnego dnia –Festiwal kolorów gdy ludzie obrzucają się nawzajem proszkami zwanymi gualal we wszystkich kolorach tęczy a następnie polewają wodą. Zabawa przypomina nieco nasz śmigus dyngus.

Indonezja

Indonezja  to kraj 15 tysięcy wysp, tysiąca kultur i zwyczajów. Jednym z najbardziej popularnych i najważniejszych świąt są dni oczyszczenia i  ciszy Nyepi na Bali – koniec zimy i początek wiosny. Celebruje się je dwuetapowo – na początku odbywa się rytuał oczyszczenia nad brzegiem oceanu. Następnie następuje równonoc – Dzień Ciszy, który na Bali jest również tradycyjnym początkiem nowego roku.  Zabawa trwa kilka dni. Mieszkańcy wyspy dokonują rytuału oczyszczenia w lokalnych rzekach lub na plażach. Następnie dokonuje się egzorcyzmów i wypędzenia złych duchów.

W tym czasie organizuje się pochody z przygotowanymi wcześniej figurami i postaciami mającymi odstraszać złe duchy. Wyłączony zostaje prąd, TV i Internet. Cała wyspa zamiera. Nie działają nawet lotniska i porty.

Jeżeli zaciekawiły Was te zwyczaje, to zapraszamy do drugiej części naszej opowieści – niebawem!

opr. Cezary Kopczyński

c. d. n.

Jedna myśl na temat “Wielkanoc i powitanie wiosny na świecie

Możliwość komentowania jest wyłączona